Hardenberg 16 oktober 2011 09

Hardenberg 16 oktober 2011 09.00 uur Stephanuskerk 10:30 uur Höftekerk

Welkom Aanvangslied Psalm 86 vers 4 en 5 Stilte Begroeting Drempelgebed Inleiding Compassie blz. 86 I love me ( zie onder ) Zingen Psalm 86 vers 7 Lezen Deuteronomium 6: 1-12 Zingen Tussentijds lied 198 Gebed Lezing Lucas 6: 27-38 Zingen Gezang 463 Overdenking Zingen Gezang 7: 1 en 4 Gebeden Inzameling collecte Slotlied Gezang 479: 1 en 4 Wegzending en zegen

Inleiding

Het jaarthema in de PKN is LIEFDE

Ik zag een I love me button. Zeggen “Ik hou van je” dat is soms al moeilijk; graag wel doen , - maar zeggen I love me… dat blijkt lastig; dat hebben we misschien ook niet geleerd, van je zelf houden. Het is voorwaarde om van een ander te houden, een ander lief te hebben; want hou zou je een ander liefhebben, als je niet je zelf lief hebt. Heb God lief, heb de naaste lief, - als jezelf. Karen Armstrong , schrijft in haar boek Compassie over hoe we tot een betere wereld en medemenselijker bestaan kunnen komen -, ieder mens heeft de mogelijkheid compassie te ontwikkelen, ze stelt een programma voor van twaalf stappen, -

Zorg dat je weet wat compassie is
Kijk naar uw wereld: gezin , stad, de wereld
en dan de derde stap: Compassie voor u zelf

en dan vertelt ze van een rabbijn, Albert Friedlander die het bijbelse gebod “heb je naaste lief als jezelf “. Ze zegt: Ik had me … citaat blz. 86

Uitleg en verkondiging :

Gemeente van de Heer

dia 1 geen mens kan zonder liefde Liefde is het woord. Om liefde gaat het in heel ons leven. Geen mens kan zonder. En gelukkig, wat is er veel liefde, tussen mensen, tussen mannen en vrouwen, ouders en kinderen, opa’s en oma’s en hun kleinkinderen, - Wat is er veel liefde in de wereld en de samenleving, - mensen zorgen voor elkaar, geven liefde en ruimte aan elkaar, en in de gewone dingen merk je liefde op, - In allerlei verenigingen en organisaties, en in de kerk komen we veel lieve en goede mensen tegen. Waar mensen elkaar ontmoeten is er liefde. En waar liefde is, is God. dia 2 Waar liefde is gebeurt God, daar wordt liefde ervaren, concreet tussen mensen, in het leven van alle dag, met de goede en minder goede momenten en tijden die er zijn, - en mensen ervaren de aanwezigheid van de Eeuwige en vinden vertrouwen voor het leven met anderen en …. ook met zichzelf. Dat laatste is belangrijk. Wanneer Jezus het gebod uitspreekt hoor je twee geboden. dia 3 Het grootste en eerste gebod is dat je God lief hebt. Dat je helemaal, jij mens, wie jij bent, met hart en ziel en verstand in liefde betrokken bent op de Ene. Als goed opgevoede joodse man kende Jezus natuurlijk deze leefregel, de geloofsbelijdenis van het volk Israël, het Sjema, hoor. Deut. 6 : 4 en 5 Hoor, luister, de HEER onze God, de Heer is de enige. Heb daarom de Heer lief met hart en ziel en met inzet van al je krachten. Jij mens, helemaal wie je bent, niet een klein beetje,een stukje, maar helemaal. En het tweede daaraan gelijk is Heb uw naaste lief als uzelf, - en dat komt rechtstreeks uit Leviticus hoofdstuk 19 , - en ook dit had Jezus als joodse jongen natuurlijk geleerd, - dia 4 en die woorden, dat liefdesgebod, staat temidden van heel concrete dingen, het staat gewoon midden in het alledaagse leven : dat is in het eerste testament het geval, in de torah, dat zijn dus woorden voor het concrete leven, Weisung, aanwijzing, leefregel, wegwijzer : ( en dat is ook in de Evangeliën zo: concreet.) Je leest: wanneer je de graanoogst binnenhaalt, en de druiven plukt, en er valt iets op de grond, - laat het liggen voor de armen en de vreemdelingen, en steel niet en bedrieg niet, en wees niet partijdig en zie machthebbers niet naar de ogen en roddel niet en wees niet haatdragend en koester geen wraak.. en dan komt het: leviticus 19 vers 18 “Heb je naaste lief als jezelf.”

Jezus brengt deze twee regels voor het leven bij elkaar. En Hij leeft het voor, in wie Hij is en hoe Hij leeft, - dia 5 Het is bij Jezus altijd: zien , - en dan bewogen worden, geraakt worden, diep van binnen , en dan doen, in beweging komen, - het er niet bij laten zitten maar doen. Het gaat niet om theorie, niet om leer of mooie woorden, - het gaat er om dat je naaste wordt en bent.Jezus zelf doet wat Hij zegt, Hij zoekt en ziet en redt mensen. Hij vergeeft, richt op, Opent wegen, - Het is zorg, oog, hart, bewogenheid, compassie voor iedereen, - dat brengt Hij in praktijk, door anderen te zien en de hand te reiken, - Wie ? prostituees, mensen met ziekten, melaatsen, tollenaars, - mensen aan de rand van het leven op wie anderen neerkijken, - de Heer ziet ze aan, - en Hij doet. Concreet. Hij neemt het trouwens heel ruim. Hij oordeelt niet en vraagt niet wie de ander is, maar Hij laat zien Wie hij voor de ander is, - dia 6 Voor wie ben jij de naaste ? die vraag stelt Jezus na het vertellen van de gelijkenis van de barmhartige Samaritaan , - aan de wetgeleerde die goed antwoordt en het net zo goed heeft geleerd op de godsdienstles als Jezus en als u jij en ik. Maar de vraag is niet wie is mijn naaste….. de vraag is: Wie ben jij ? Wie ben je zelf. En dan blijkt het nog even iets verder te gaan. dia 7 God liefhebben is je naaste liefhebben als jezelf - en andersom - Je naaste liefhebben als jezelf is God liefhebben. Het verticale en horizontale is verbonden, - dat hoort bij elkaar. Dat kan niet anders.Je hebt God lief in het liefhebben van je naaste …en dan niet vergeten.. ik zei al , dat is belangrijk : …. als jezelf.

Dat hoort er bij.dia 8 Je gaat met de ander om zoals jij zelf graag wilt dat mensen met jou omgaan.Dat is algemeen menselijk, universeel, - Daar hoef je niet voor naar de kerk te gaan, daar hoef je geen gelovige voor te zijn, - Karen Armstrong beschrijft in haar boek Compassie dat die onbaatzuchtigheid , je in een ander verplaatsen en de ander doen zoals je graag wilt dat de ander jou doet, - dat je de ander met respect behandelt, - dat dat essentieel is in de structuur van ons mens zijn, - Je kunt niet zonder. Mensen hebben er altijd weet van gehad, en dan noemt ze Confucius, de Chinese wijsgeer ) ( 551-479 voor Christus) , en de Boeddha ( 470-390 voor Christus ) en anderen, bijv, Rabbijnen in het vroege jodendom die de aloude regel noemen, - De spreuk, de regel kennen wij ook: Wat u niet wilt wat u geschiedt , doet dat ook een ander niet . dia 9 En die gouden regel, vinden we in de Evangelien terug, Lucas pikt die op, net als Matteus, ( hfd 7: 12 ) ( Lucas Veldrede 80 na Chr.) Jezus zegt, we hebben dat gelezen, ( hfd 6: 31 > “Behandel anderen zoals je wilt dat ze jullie zullen behandelen.” Het is het kernwoord, de gulden regel, ,- in Matteus 7 vers 12 staat “Behandel anderen dus steeds zoals je zou willen dat ze jullie behandelen “ en dan staat er : Dat is het hart van de Wet en de Profeten. dia 10 Daar draait het om. Nogmaals, het is de primaire basis voor het samenleven van mensen, in allerlei verbanden, gezin, werk, stad, wereld, - en het is niet alleen gericht op de ander, het is ook goed voor jezelf om je naaste lief te hebben. Het gebod werd al gauw dat je de ander méér moest lief hebben dan jezelf, je zelf wegcijferen, de minste zijn , maar dat bedoelt de Heer niet.… en de naaste als jezelf… wijst ook naar zelf-respect, en het zegt ook dat je zelf liefde mag verlangen, zoals jij die geeft. De verwijzing naar de liefde voor mijzelf is de maat van de liefde voor de ander.

dia 11 Nog even… Jezelf liefhebben Van jezelf houden,- daar moet je niet aan voorbij gaan.Jezelf, jij wie je bent, ik wie ik ben , - Heb je je zelf lief ? Weet je wie je bent en hou je van hem/haar… Je zelf liefhebben.. dat sneeuwt nog wel eens onder, - misschien hebt u geleerd dat dat niet mag. Dat het ego centrisch is enzo. Je cijfert je weg, twijfelt aan je zelf, of je wel goed genoeg bent, - of je er wel mag zijn, - Anderen waarderen je, houden van je, maar heb je ook jezelf lief, jij wie je bent… Rare vraag he. Zeker in de kerk. Ik hou van jou, - we vinden dat misschien al moeilijk om te zeggen , - laat staan dat je zegt, ’s morgens in de spiegel bijv. ik hou van mij… Met al m’n plussen en minnen, m’n talenten en tekort, - I love me… m’n karakter en wie ik ben , - Dat je zegt, mag zeggen: Ik ben de moeite waard, - Dat is opbeurend, - en vandaar uit heb ik lief. Ik hou van jou – zeg ik – vanuit: ik hou van mij. Het is compassie voor jezelf, die essentieel is voor iedereen, - Ik mag er zijn. dia 12 Wat zou daarbij helpen? Ik denk dat tijd nemen voor jezelf wezenlijk is. Dat je meer en meer komt tot zelfkennis. Je stelt jezelf vragen. Wie ben ik ? Wat is voor mij belangrijk ? Wat zijn mijn sterke en zwakke kanten. Zoals rabbijn Albert Friedlander ( wat ik heb voorgelezen) heeft gedaan toen hij bedreigd werd: hij stelde een lijstje op van al zijn goede eigenschappen…Hij hield zich voor dat hij niet was wat anderen ( de nazi’s die hem stuk wilde maken ) over hem zeiden - hij had talenten, gaven, die hij 1 voor 1 opsomde voor zichzelf en die kwaliteiten zet hij in voor een betere wereld, en dat kon hij omdat hij leerde van zichzelf te houden… Een lijstje maken … Hoe gedraag ik mij tegenover anderen, de mensen om mij heen en de wereld waarin ik leef. En wat zijn mijn sterke en minder sterke kanten…

En:wat daarbij helpt, wat de basis is, is geloof en vertrouwen, In de Eeuwige. die van je houdt . Een mensenliefhebber…In wie je je oorsprong vindt. dia 13 Naar het beeld en de gelijkenis van God geschapen, dat ben je , je mag er zijn. Mens ben je, goed, met gaven en talenten, - en de naaste is als jij. We zijn allemaal mens, stuk voor stuk kostbaar in de ogen van de Eeuwige, - de ander… maar jij zelf ook, - Geliefd en aanvaard, bemint voor ‘t leven , - en trouwens : ook voor ’t sterven, - Van die liefde, die God genoemd wordt, leef ik.nu vooruit .. heel bescheiden , - wanneer ik nog eens in Groningen kom ga ik de button halen…Ik hou van mij dia 14